Sprawy rodzinne
Umowy majątkowe małżeńskie
Z chwilą zawarcia związku małżeńskiego powstaje między małżonkami, z mocy prawa, wspólność majątkowa, obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w trakcie trwania małżeństwa przez obojga małżonków lub jednego z nich, za wyjątkiem przedmiotów, które z mocy prawa wchodzą w skład majątków osobistych każdego z małżonków. Wspólność ustawowa majątkowa małżeńska może zostać zmieniona w czasie trwania małżeństwa (wówczas ustanie dotychczasowy ustrój majątkowy), jak również przed jego zawarciem (wówczas majątek wspólny małżonków w ogóle nie powstanie). Umowa majątkowa małżeńska może być też w każdej chwili zmieniona lub rozwiązana.
Istnieją cztery rodzaje małżeńskich umów majątkowych, do których należą:
- umowa wprowadzająca ustrój rozdzielności majątkowej, w której każdy z małżonków zachowuje majątek, który nabył zarówno przed zawarciem umowy, jak również majątek nabyty później
- umowa wprowadzająca ustrój rozdzielności majątkowej z wyrównaniem dorobków, w której stosunki między małżonkami podlegają ustrojowi rozdzielności majątkowej, jednakże w chwili ustania małżeństwa małżonek, którego dorobek (wzrost wartości majątku po zawarciu umowy majątkowej) jest mniejszy niż dorobek drugiego z małżonków, może żądać wyrównania jego wyrównania poprzez zapłatę lub przeniesienie na jego rzecz prawa
- umowa rozszerzająca wspólność ustawową majątkową małżeńską, w której w skład majątku wspólnego małżonków wejdą także przedmioty zasadniczo wchodzące w skład majątku osobistego każdego z małżonków tj. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej z wyłączeniem: przedmiotów majątkowych, które przypadną małżonkowi z tytułu dziedziczenia, zapisu lub darowizny; praw majątkowych, które wynikają ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom; praw niezbywalnych, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie; wierzytelności z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia, o ile nie wchodzą one do wspólności ustawowej, jak również wierzytelności z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; niewymagalne jeszcze wierzytelności o wynagrodzenie za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej każdego z małżonków; przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków; przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, ale już nie wierzytelności o te przedmioty; wymagalne wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków; przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków; prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy; przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego
- umowa ograniczająca wspólność ustawową, w której małżonkowie określają jakie przedmioty majątkowe nie będą wchodziły w skład majątku objętego wspólnością ustawową majątkową małżeńską, a które do tego majątku weszłyby w ustawowym ustroju majątkowym, przy czym umowa ta nie może wyłączyć z majątku wspólnego tych składników majątku, które z mocy prawa stanowią majątek obojga małżonków, nie może sprawić, że majątek wspólny przestanie istnieć, jak również nie może naruszać postanowień art. 3531 ustawy Kodeks Cywilny
Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej musi zostać dokonane w formie aktu notarialnego.
W celu ustalenia danych oraz listy dokumentów niezbędnych do sporządzenia aktu notarialnego obejmującego umowę majątkową małżeńską, w każdej konkretnej sprawie, proszę o kontakt osobisty, telefoniczny lub e-mailowy z tutejszą Kancelarią.
Podział majątku wspólnego po ustaniu majątkowej wspólności ustawowej małżeńskiej
Niezależnie od przyczyn, ustanie wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej wymaga przeprowadzenia podziału dotychczasowego majątku wspólnego małżonków. Podział majątku wspólnego może zostać dokonany zarówno na podstawie umowy, jak i na mocy postanowienia sądu.
Umowa o podział majątku wspólnego może zostać zawarta w dowolnej formie, jednakże jeśli w skład majątku wspólnego małżonków wchodzi nieruchomość, prawo użytkowania wieczystego, lokal stanowiący odrębną nieruchomość lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, forma aktu notarialnego wymagana jest pod rygorem nieważności.
Umowny podział majątku wspólnego dokonany w formie aktu notarialnego może obejmować wszelkie aktywa wchodzące w skład majątku wspólnego (całkowity podział majątku) albo obejmować jedynie część majątku, z możliwością zawarcia umowy uzupełniającej dotyczącej pozostałych składników majątku wspólnego, zawartej w późniejszym czasie (częściowy podział majątku).
Podział majątku wspólnego może nastąpić poprzez:
-
- podział w naturze polegający na wydzieleniu określonych składników na rzecz każdego z małżonków, przy czym różnica w wartościach nabywanych praw może zostać wyrównana poprzez dopłaty
-
- przyznanie jednemu z małżonków, na wyłączną własność, określonych składników z jednoczesnym obowiązkiem dokonania spłaty na rzecz drugiego małżonka
-
- podział cywilny polegający na sprzedaży określonych przedmiotów i podziale sumy pieniężnej uzyskanej ze sprzedaży
-
- podział poprzez ustanowienie odrębnej własności samodzielnych lokali mieszkalnych
Podział majątku wspólnego może nastąpić dopiero po ustaniu wspólności majątkowej. Oznacza to, że przed dokonaniem podziału majątku sąd musi rozwiązać związek małżeński poprzez rozwód bądź małżonkowie dokonają go pozostając w związku małżeńskim, ale już po zawarciu w formie aktu notarialnego umowy majątkowej małżeńskiej wyłączającej wspólność ustawową.
W celu ustalenia danych oraz listy dokumentów niezbędnych do sporządzenia aktu notarialnego obejmującego umowę o podział majątku wspólnego, w każdej konkretnej sprawie, proszę o kontakt osobisty, telefoniczny lub e-mailowy z tutejszą Kancelarią.